Seminari hulumtues “Lumbardhi 101: Si të jetosh në botën e lumit” u mbajt në kinemanë Lumbardhi në Prizren më datë 11 dhe 12 prill 2025, në bashkëpunim mes Fondacionit Lumbardhi, Universitetit “Ukshin Hoti” Prizren, dhe Universitetit të Danimarkës Jugore.

Fokusi i këtij seminari ishte lumi Lumbardhi dhe se si ky lum ka udhëhequr jetën sociale, kulturore dhe ekonomike të Prizrenit. Ares Shporta nga Fondacioni Lumbardhi njoftoi në hapje se ky seminar synon të tërheqë vëmendjen te Lumbardhi dhe ta mendojë atë si një hapësirë ​​të përbashkët, jo thjesht një burim, por një vend kujtese, lidhjeje dhe rigjenerimi të mundshëm ekologjik.

Përfaqësuesi i Universitetit “Ukshin Hoti” Prizren, profesor Sejdi Sejdiu, vlerësoi se ky projekti trepalësh mes Universitetit “Ukshin Hoti” Prizren, Universitetit të Danimarkës Jugore dhe Fondacionit Lumbardhi, është më shumë se një studim. “Në zemër të Prizrenit – një qytet i pasur me kulturë, kujtesë dhe jetë shumëgjuhëshe – ne po fillojmë një rrugëtim që bashkon ekologjinë dhe gjuhësinë, traditën dhe inovacionin. Ajo që ne po propozojmë nuk është thjesht një bashkëpunim akademik, por një mënyrë për të dëgjuar më nga afër mjedisin tonë, njëri-tjetrin dhe mënyrat në të cilat gjuha formon mënyrën se si jetojmë, si lidhemi dhe si kujdesemi. Në një përpjekje bashkëpunuese për të bashkuar gjuhën, ekologjinë dhe komunitetin, ne po udhëheqim një iniciativë kërkimore dinamike që hulumton ndërthurjen e transgjuhësisë dhe ekolinguistikës në qytetin e pasur kulturalisht dhe shumëgjuhësh të Prizrenit. Projekti hulumtues shfaqet përmes një partneriteti mes partnerëve – i zyrtarizuar përmes një Memorandum Mirëkuptimi pesëvjeçar. Ky projekt është më shumë se një studim; është një bashkëpunim i rrënjosur në kujdes, kuriozitet dhe lidhje. Ai bashkon studentët, studiuesit dhe komunitetet me besimin se ndryshimi kuptimplotë fillon me të kuptuarit – dhe se të kuptuarit fillon me dëgjimin. Ndërsa ecim përpara, le ta kujtojmë idenë se gjuha nuk është thjesht një mjet komunikimi, por një urë – midis njerëzve, midis disiplinave dhe midis të shkuarës dhe të ardhmes së këtij rajoni,” tha ai në hapje të seminarit.

Ndërkaq, ligjërata e profesorit Stephen Cowley u fokusua në proceset ekolinguistike që kanë formësuar jetën shoqërore rreth lumit në Prizren.

“Ajo që shpresoj të arrij me këtë iniciativë është të ndërtoj një ndjenjë të komunitetit dhe të krijoj gjëra pozitive, dhe në një farë mënyre të kompensoj faktin se gjërat janë gjithmonë më mirë jashtë, gjë që ka qenë një mallkim për shoqërinë kosovare për të paktën 40 vjet. Pra, kjo është ajo që më intereson”, tha Cowley.